ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਰਵਾਇਤੀ ਖੇਤੀ ਤੋਂ ਹੱਟ ਕੇ ਕੁਝ ਵੱਖਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਅਕਸਰ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਰੋਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਕੋਟਲੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗਰੇਵਾਲ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਇਸੇ ਸੰਘਰਸ਼
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਰਵਾਇਤੀ ਖੇਤੀ ਤੋਂ ਹੱਟ ਕੇ ਕੁਝ ਵੱਖਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਅਕਸਰ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਰੋਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਕੋਟਲੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗਰੇਵਾਲ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਇਸੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਅਤੇ ਸਫ਼ਲਤਾ ਦੀ ਇੱਕ ਮਿਸਾਲ ਹੈ। ਸਾਲ 2000 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਨੇ 25 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸੂਰ ਪਾਲਣ (Piggery) ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋਸਤਾਂ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਤੋੜ ਲਿਆ। ਸਮਾਜ ਨੇ ਇਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ‘ਮਾੜਾ’ ਸਮਝਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾ ਲਈ। ਪਰ ਅੱਜ 50 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਉਸੇ ਸਮਾਜ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰਤ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਬਣ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਛੋਟੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ, ਵੱਡਾ ਹੌਂਸਲਾ
ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕੋਲ ਸਿਰਫ਼ 0.33 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਸੀ। ਆਪਣੀ 12ਵੀਂ ਅਤੇ ITI ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਖੇਤੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸੀ, ਪਰ ਇੰਨੀ ਘੱਟ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਖੇਤੀ ਨਾਲ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸੀ। 1999 ਵਿੱਚ, ਪੰਜਾਬ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (PAU) ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿਖੇ ਡੇਅਰੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੌਰਾਨ, ਵਿਗਿਆਨੀ ਵਿਨੋਦ ਕੁਮਾਰ ਜਿੰਦਲ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੂਰ ਪਾਲਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਝਿਜਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ 15,000 ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ ਦੋ ਸੂਰਾਂ (ਮਾਦਾ ਸੂਰ) ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਰ ਸੂਰ ਖ਼ਰੀਦ ਕੇ ਕੰਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਤਕਨੀਕ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕਤਾ
ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ Piggery ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਈਡ ਬਿਜ਼ਨਸ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਿਛਲੇ 25 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਅਪਡੇਟ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕਾਂ ਸਿੱਖਣ ਲਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ, ਹਾਲੈਂਡ, ਜਰਮਨੀ, ਇਟਲੀ ਅਤੇ ਬੈਲਜੀਅਮ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸੂਰ ਫਾਰਮਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸੂਰ ਪਾਲਕ ਅਰਬਪਤੀ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹਨ। ਅੱਜ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਸੂਰ ਪਾਲਕ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫਾਰਮ ‘ਤੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਯੋਗ
ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ‘ਪੋਲਰ ਜੈਨੇਟਿਕਸ’ (ਅਲਬਰਟਾ) ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ‘ਇੰਡੋ-ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਸਵਾਈਨ ਬ੍ਰੀਡਰਜ਼ ਫਾਰਮ’ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਫਾਰਮ ਭਾਰਤ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਪਹਿਲਾ ਫਾਰਮ ਬਣਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਕੈਨੇਡਾ ਤੋਂ ਆਯਾਤ ਕੀਤੇ ਜੰਮੇ ਹੋਏ ਵੀਰਜ ਰਾਹੀਂ ਸੂਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਕਲੀ ਗਰਭਧਾਰਨ ਦਾ ਸਫ਼ਲਤਾਪੂਰਵਕ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਕਰੋੜਾਂ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਅਤੇ ਮੁਨਾਫ਼ਾ
ਅੱਜ, ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਦੇ ਫਾਰਮ ਵਿੱਚ 250 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੂਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 225 ਬਰੀਡਿੰਗ ਸੂਰਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਹ ਹਰ ਸਾਲ 850 ਤੋਂ 1,000 ਸੂਰ ਵੇਚਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਹ 20% ਸੂਰਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਕਰਕੇ ਮੀਟ ਅਤੇ ਅਚਾਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਵੇਚਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤੋਂ, ਉਹ ਲਗਭਗ 2.0 ਤੋਂ 2.5 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਆਮਦਨ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 40% ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ 80 ਲੱਖ ਤੋਂ 1 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਆਮਦਨ ਕਮਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਸਮਾਜਿਕ ਨਜ਼ਰੀਏ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ
ਕਦੇ ਜਿਸ Piggery ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਆਪਣਿਆਂ ਨੇ ਹੀ ਇਕੱਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਅੱਜ ਉਸੇ ਕੰਮ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਰਸ਼ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। 25 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਰਿਸ਼ਤਾ ਤੋੜਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਸਮਾਂ ਮੰਗਦੇ ਹਨ। ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗਰੇਵਾਲ ਨੇ ਇਹ ਦਿਖਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਕਿਸਾਨ ਵੀ ਨਵੀਂ ਸੋਚ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਕਰੋੜਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
COMMENTS