GADVASU ਲੁਧਿਆਣਾ: ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਦੇ ਸ਼ੋਰਟ ਕੋਰਸ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਦੀ ਮੰਗ, ਜਾਣੋ ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਅਪਲਾਈ ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਕਾਂ ਲਈ ਡੇਅਰੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਹੁਨਰ ਨੂੰ ਨਿਖਾਰਨ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦਾ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਧੀਆ ਮੌਕਾ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਵੈਟਨਰੀ ਅਤੇ ਐਨੀਮਲ ਸਾਇੰਸਿਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (GADVASU), ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਚੱਲ ਰਹੇ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਵੈਟਨਰੀ ਸਾਇੰਸ ਨੇ “ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ” ਵਿਸ਼ੇ ‘ਤੇ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸ਼ੋਰਟ ਕੋਰਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਰਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਕਾਮਯਾਬੀ ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੋ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮਿੰਗ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅਪਣਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਭਵਿੱਖ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਕੋਰਸ ਦੀ ਰੂਪ-ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜਾਣਕਾਰੀ

ਇਸ ਕੋਰਸ ਨੂੰ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਡੇਅਰੀ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਹਾਸਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵੇਰਵੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ:

• ਕੋਰਸ ਦਾ ਨਾਮ: ਸ਼ੋਰਟ ਕੋਰਸ ਇਨ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ
• ਸੰਸਥਾ: ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਵੈਟਨਰੀ ਸਾਇੰਸ, ਲੁਧਿਆਣਾ
• ਸਮਾਂ ਸੀਮਾ: 3 ਮਹੀਨੇ (ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਜੂਨ 2026 ਤੱਕ)
• ਸੀਟਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ: ਇਸ ਕੋਰਸ ਲਈ ਕੁੱਲ 20 ਸੀਟਾਂ ਰਾਖਵੀਆਂ ਰੱਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
• ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਵਿਦਿਆਰਥੀ: ਕੋਰਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 5 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਹੋਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
• ਕੋਰਸ ਫੀਸ: 15,000 ਰੁਪਏ।

ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਤਰਜੀਹ

ਇਸ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ, ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਬੋਰਡ ਤੋਂ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ (10+2) ਪਾਸ ਕੀਤੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਟ੍ਰੀਮ – ਆਰਟਸ, ਸਾਇੰਸ ਜਾਂ ਕਾਮਰਸ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਇਸ ਸ਼ੋਰਟ ਕੋਰਸ ਲਈ ਅਪਲਾਈ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਨੀਤੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦਾਖਲੇ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਜੇਕਰ ਸੀਟਾਂ ਖਾਲੀ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਹੀ ਦੂਜੇ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ‘ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਅਪਲਾਈ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ: ਕਦਮ-ਦਰ-ਕਦਮ ਜਾਣਕਾਰੀ

ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਅਪਲਾਈ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਰਲ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਚਾਹਵਾਨ ਉਮੀਦਵਾਰ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਅਰਜ਼ੀ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾ ਸਕਦੇ ਹਨ:

1. ਫਾਰਮ ਡਾਊਨਲੋਡ: ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਤੋਂ ਅਰਜ਼ੀ ਫਾਰਮ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰੋ।

2. ਫਾਰਮ ਭਰਨਾ: ਫਾਰਮ ਨੂੰ ਔਫਲਾਈਨ ਮੋਡ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰੋ।

3. ਦਸਤਾਵੇਜ਼: ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ (ਵਿੱਦਿਅਕ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ, ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਸਬੂਤ ਆਦਿ) ਨਾਲ ਨੱਥੀ ਕਰੋ।

4. PDF ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ: ਭਰੇ ਹੋਏ ਫਾਰਮ ਅਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਕੈਨ ਕਰਕੇ ਇੱਕੋ PDF ਫਾਈਲ ਤਿਆਰ ਕਰੋ।

5. ਈ-ਮੇਲ ਰਾਹੀਂ ਭੇਜਣਾ: ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ PDF ਫਾਈਲ ਨੂੰ ਈ-ਮੇਲ ਆਈਡੀ covsldhadmissions2023@gmail.com ‘ਤੇ ਭੇਜੋ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਅਰਜ਼ੀ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਨ ਦੀ ਆਖਰੀ ਮਿਤੀ 25 ਮਾਰਚ 2026 ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈਆਂ ਅਰਜ਼ੀਆਂ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ।

ਕੋਰਸ ਦਾ ਸਿਲੇਬਸ: ਕੀ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ?

ਇਹ ਕੋਰਸ ਸਿਰਫ਼ ਕਿਤਾਬੀ ਗਿਆਨ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੈਕਟੀਕਲ ਸਿਖਲਾਈ ‘ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਸਿਖਿਆਰਥੀ ਹਰ ਤਕਨੀਕੀ ਪਹਿਲੂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝ ਸਕਣ।

ਸਿਧਾਂਤਕ ਸਿਖਲਾਈ (Theory):

ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਗਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮੱਝਾਂ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਸਲਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ, ਡੇਅਰੀ ਸ਼ੈੱਡ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਫਾਰਮ ਲੇਆਉਟ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਸੰਤੁਲਿਤ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਚਾਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਸਾਲ ਭਰ ਹਰਾ ਚਾਰਾ ਉਗਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਦੁੱਧ ਚੋਣ ਦੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ, ਟੀਕਾਕਰਨ, ਨਸਲ ਸੁਧਾਰ ਲਈ ਬਣਾਵਟੀ ਗਰਭਦਾਨ (AI), ਗੋਬਰ ਅਤੇ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਬਾਇਓਗੈਸ ਪਲਾਂਟਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਟੋਮੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਰਗੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ‘ਤੇ ਲੈਕਚਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣਗੇ।

ਵਿਹਾਰਕ ਸਿਖਲਾਈ (Practical):

ਇਸ ਪ੍ਰੈਕਟੀਕਲ ਸਿਖਲਾਈ ਦੌਰਾਨ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਚੱਜੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੰਗਠਿਤ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ੈੱਡ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਮਾਪ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਪਛਾਣ ਤਕਨੀਕਾਂ, ਹੱਥ ਅਤੇ ਮਸ਼ੀਨ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਚੁਆਈ, ਹਰੇ ਚਾਰੇ ਤੋਂ ਘਾਹ ਅਤੇ ਸਾਈਲੇਜ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਸਿਹਤ ਰਿਕਾਰਡ ਰੱਖਣਾ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਅਤੇ ਨਕਲੀ ਗਰਭਧਾਰਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ, ਅਤੇ ਫਾਰਮ ਦੀ ਸਾਫ਼-ਸਫਾਈ (ਬਾਇਓ-ਸਿਕਿਓਰਿਟੀ) ਦੇ ਵਿਹਾਰਕ ਪਹਿਲੂਆਂ ਬਾਰੇ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਡੇਅਰੀ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕੇ

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਡੇਅਰੀ ਦਾ ਖੇਤਰ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਰਵਾਇਤੀ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ ਦੀ ਬਜਾਏ “ਡੇਅਰੀ ਉੱਦਮ” (Dairy Entrepreneurship) ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਵਧਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਰਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਹੇਵੰਦ ਹੈ ਜੋ ਨੌਕਰੀ ਲੱਭਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਪਣਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨੌਕਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਿਖਲਾਈ ਨਾਲ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਘਟਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਵਧਾ ਕੇ ਵਧੇਰੇ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਕਮਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਗੁਰੂ ਅੰਗਦ ਦੇਵ ਵੈਟਨਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (GADVASU) ਦਾ ਇਹ ਉਪਰਾਲਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਆਤਮ-ਨਿਰਭਰ ਬਣਾਉਣ ਵੱਲ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਦਮ ਹੈ। ਚਾਹਵਾਨ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਅਪਲਾਈ ਕਰਕੇ ਇਸ ਮੌਕੇ ਦਾ ਲਾਭ ਉਠਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।