PAU ਅਤੇ ਜੈਨ ਇਰੀਗੇਸ਼ਨ ਵਿਚਕਾਰ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਖੋਜ ਅਤੇ ਉੱਨਤ ਕਾਸ਼ਤ ਲਈ ਅਹਿਮ ਸਮਝੌਤਾ

ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (PAU), ਲੁਧਿਆਣਾ ਨੇ ਖੇਤੀ ਖੋਜ ਅਤੇ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਨਾਮਵਰ ਕੰਪਨੀ “ਜੈਨ ਇਰੀਗੇਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮਜ਼ ਲਿਮਿਟਡ” (JISL), ਜਲਗਾਉਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਸਮਝੌਤਾ ਪੱਤਰ (MoU) ‘ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਅਤੇ ਬਰੀਡਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਸੰਪੰਨ ਹੋਈ ਚੌਥੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਿੰਪੋਜ਼ੀਅਮ “ਐਡੀਬਲ ਐਲੀਅਮਜ਼: ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਰਣਨੀਤੀਆਂ” ਦੌਰਾਨ ਨੇਪਰੇ ਚੜ੍ਹੀ। 

ਦੋਵਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ

ਇਸ ਮੌਕੇ PAU ਵੱਲੋਂ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਖੋਜ ਡਾ. ਅਜਮੇਰ ਸਿੰਘ ਢੱਟ ਅਤੇ ਜੈਨ ਇਰੀਗੇਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਸੀਨੀਅਰ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ (ਐਗਰੀ ਆਰ ਐਂਡ ਡੀ) ਡਾ. ਅਨਿਲ ਢੋਕੇ ਨੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਅਦਾਰਿਆਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਿਆਂ ਦਸਖ਼ਤ ਕੀਤੇ। ਜੈਨ ਇਰੀਗੇਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮਜ਼ ਲਿਮਿਟਡ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਸੂਖਮ ਸਿੰਚਾਈ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕੰਪਨੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦੌਰਾਨ ਦੋਵਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਕਈ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜੈਨ ਇਰੀਗੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਡਾ. ਬਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਤੇ PAU ਤੋਂ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਅਤੇ IPR Cell ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਡਾ. ਖੁਸ਼ਦੀਪ ਧਰਨੀ, ਸਬਜ਼ੀ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਡਾ. ਸਤਪਾਲ ਸ਼ਰਮਾ, ਡਾ. ਜਿਫਨਬੀਰ ਸਿੰਘ ਖੋਸਾ ਅਤੇ ਡਾ. ਮਧੂ ਸ਼ਰਮਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਫ਼ਸਲ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ ਨਵੀਨਤਮ ਤਕਨੀਕਾਂ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ

ਡਾ. ਅਜਮੇਰ ਸਿੰਘ ਢੱਟ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੰਦਿਆਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਫ਼ਸਲ ਸੁਧਾਰ, ਉੱਨਤ ਉਤਪਾਦਨ ਤਕਨੀਕਾਂ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਵਿੱਚ ਆਪਸੀ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਦੋਵਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕਜੁੱਟ ਕਰਕੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਖੇਤੀ-ਤਕਨੀਕਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵੀਨਤਾ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਈ ਹੋਵੇਗਾ। 

ਇਸ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਤਹਿਤ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪਿਆਜ਼ ਦੀਆਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਅਤੇ F1 ਹਾਈਬ੍ਰਿਡ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਚ TSS, ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੋਲਟਿੰਗ ਪ੍ਰਤੀ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਤਣਾਅ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਪਿਆਜ਼ ਲਈ “ਡਬਲ ਹੈਪਲੌਇਡ ਲਾਈਨਾਂ” ਅਤੇ “ਸਪੀਡ ਬਰੀਡਿੰਗ” ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਵੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ। 

ਪੋਸਟ-ਹਾਰਵੈਸਟ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ

ਸਿੰਚਾਈ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਕੰਪਨੀ ਪਿਆਜ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁਕਾ ਕੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਉਤਪਾਦਾਂ (Dehydrated products) ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੁਹਾਰਤ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਸਮਝੌਤੇ ਤਹਿਤ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਉੱਚ-ਤਕਨੀਕੀ ਖੇਤੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਾਢੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਤਕਨੀਕਾਂ ‘ਤੇ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਸ ਸਾਂਝੀ ਮੁਹਿੰਮ ਰਾਹੀਂ ਪਿਆਜ਼ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਸੁਧਾਰਨ ਅਤੇ ਖੇਤ ਤੋਂ ਮੰਡੀ ਤੱਕ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਨਵੀਨਤਮ ਮਸ਼ੀਨੀਕਰਨ ਅਤੇ ਸਟੋਰੇਜ ਵਿਧੀਆਂ ‘ਤੇ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।

ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਖੇਤੀ ਉਦਯੋਗ ਲਈ ਸੁਨਹਿਰੀ ਭਵਿੱਖ

ਡਾ. ਜਿਫਨਬੀਰ ਸਿੰਘ ਖੋਸਾ ਨੇ ਉਮੀਦ ਜਤਾਈ ਕਿ ਇਹ ਭਾਈਵਾਲੀ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਗੂੜ੍ਹਾ ਕਰੇਗੀ। ਇਹ ਕਦਮ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਜਾਬ ਸਗੋਂ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੇ ਪਿਆਜ਼ ਉਤਪਾਦਕਾਂ ਲਈ ਲਾਹੇਵੰਦ ਸਿੱਧ ਹੋਵੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਫ਼ਸਲ ਦੀ ਸ਼ੈਲਫ-ਲਾਈਫ ਵਧੇਗੀ ਅਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਦੇ ਨਵੇਂ ਰਾਹ ਖੁੱਲ੍ਹਣਗੇ। ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ, ਦੋਵਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਭਰੋਸਾ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ ਕਿ ਇਹ ਸਹਿਯੋਗ ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਵੇਗਾ, ਜਿਸਦਾ ਸਿੱਧਾ ਫਾਇਦਾ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗਾ।