Paddy Season ਲਈ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ: ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਲਈ ਪਾਣੀ ਛੱਡਣ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧਾਏਗਾ BBMB

ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਝੋਨੇ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ (Paddy Season) ਵਿੱਚ ਆਈ ਤੇਜ਼ੀ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਭਾਖੜਾ ਬਿਆਸ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਬੋਰਡ (BBMB) ਨੇ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਬੋਰਡ ਨੇ ਭਾਈਵਾਲ ਸੂਬਿਆਂ ਲਈ ਭਾਖੜਾ ਡੈਮ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਛੱਡਣ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਹੋਈ ਤਕਨੀਕੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ, ਇਹ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣੀ ਕਿ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਪਾਣੀ ਛੱਡਣ ਨਾਲ ਜਿੱਥੇ ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਮੰਗ ਪੂਰੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਡੈਮ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਜਲ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਵੀ 1,578 ਫੁੱਟ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ।

ਜਲਵਾਯੂ ਤਬਦੀਲੀ ਅਤੇ ਹੜ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ 

ਦਰਅਸਲ, ਬੋਰਡ ‘ਤੇ ਮਾਨਸੂਨ ਦੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਖੜਾ ਡੈਮ ਦੇ ਜਲ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਦਾ ਬਹੁਤ ਦਬਾਅ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਹਿਮਾਲਿਆਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਭਾਰੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਬੱਦਲ ਫੱਟਣ ਕਾਰਨ ਮੈਦਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਹੜ੍ਹ ਆਏ ਸਨ। ਇਸੇ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਬੋਰਡ ਮਾਨਸੂਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡੈਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ‘ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਫਰ’ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਅਣਪਛਾਤੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਟੋਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਪਾਣੀ ਘਟਾਉਣ ਦਾ ਇਹ ਸਮਾਂ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਝੋਨੇ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਨਾਲ ਬਿਲਕੁਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਦੋਵੇਂ ਕੰਮ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਸਫ਼ਲਤਾਪੂਰਵਕ ਪੂਰੇ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ।

ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਨਾਲੋਂ 45 ਫੁੱਟ ਵੱਧ ਪਾਣੀ 

ਭਾਰਤੀ ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ (IMD) ਨੇ ਇਸ ਵਾਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਮਾਨਸੂਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜਤਾਈ ਹੈ, ਪਰ ਭਾਖੜਾ ਡੈਮ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਉੱਚਾ ਹੈ। 58,000 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹਿਮਾਲਿਆਈ ਕੈਚਮੈਂਟ ਏਰੀਆ ਵਿੱਚ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਅਚਾਨਕ ਬੱਦਲ ਫੱਟਣ ਦੀ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਡੈਮ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਈ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ਅਤੇ ਜੂਨ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ 1,578 ਤੋਂ 1,580 ਫੁੱਟ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਰਿਹਾ, ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਜਲ ਪੱਧਰ ਨਾਲੋਂ ਲਗਭਗ 45 ਫੁੱਟ ਵੱਧ ਹੈ।

ਭਾਖੜਾ ਡੈਮ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ

ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਇਸ ਵੇਲੇ 1,578 ਫੁੱਟ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਡੈਮ ਵਿੱਚ ਅਜੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਆਮ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀਮਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਲਗਭਗ 102 ਫੁੱਟ ਲੰਬਕਾਰੀ ਜਗ੍ਹਾ ਬਚੀ ਹੈ। ਇਹ ਜਗ੍ਹਾ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮਾਨਸੂਨ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸੋਖਣ ਲਈ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਗੱਦੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਸੰਚਾਲਨ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਡੈਮ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ 1,680 ਫੁੱਟ ਪਾਣੀ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹੜ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਡੈਮ ਅਸਥਾਈ ਤੌਰ ‘ਤੇ 1,690 ਫੁੱਟ ਤੱਕ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਮਿਆਰੀ ਸੀਮਾ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਜੋਖ਼ਮ ਭਰਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਬਦਲਿਆ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਕੈਲੰਡਰ

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਬਿਹਤਰ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਇਸ ਵਾਰ ਖ਼ਰੀਫ਼ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਝੋਨੇ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਦੀ ਮਿਤੀ 1 ਜੂਨ ਤੱਕ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ, ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਭਰ ਵਿੱਚ ਬਿਹਤਰ ਪਾਣੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਖੇਤਰ-ਵਾਰ ਬਿਜਾਈ ਨੂੰ ਪੜਾਅਵਾਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ BBMB ਦੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨਾਲ, ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਮੱਸਿਆ ਦੇ ਲੋੜੀਂਦਾ ਪਾਣੀ ਮਿਲੇਗਾ ਅਤੇ ਫ਼ਸਲਾਂ ਦਾ ਝਾੜ ਵੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹੇਗਾ।